Demonstraties en rellen in Frankrijk: wat weten we?

De Franse politie is donderdag weer in het nauw gedreven door protesterende jongeren. Demonstraties tegen de nieuwe arbeidswetgeving in onder meer Parijs, Marseille, Bordeaux en Rennes zijn uit de hand gelopen. Met name in Parijs was het raak: 24 agenten zouden gewond zijn geraakt, van wie één er slecht aan toe is. De protesten zijn al sinds eind maart bezig. Wat is er nu precies aan de hand in Frankrijk? Vijf vragen en antwoorden.

1. Waartegen wordt gedemonstreerd?
De nieuwe Franse arbeidswetgeving is debet aan de start van de protesten. Die maakt het voor werkgevers onder andere mogelijk mensen makkelijker te ontslaan en tevens leidt de wet tot lagere ontslagvergoedingen. Ook kunnen werkgevers flexibeler werktijden invoeren. Tegen de zogenaamde wet-El Khomri, genoemd naar de bedenkster (minister van Arbeid Myriam El Khomri), wordt al vanaf begin maart geprotesteerd. Doel van de wet is om de werkloosheid terug te dringen.

Veel Franse werknemers en studenten vrezen dat ze de rekening moeten betalen voor een hervorming die vooral voordelig is voor werkgevers en grote ondernemingen. Politicoloog Gaël Brustier zei eerder al in het AD dat het protest inmiddels flink is uitgebreid. De demonstraties zijn ook gericht tegen het kapitalisme en het rechtse beleid van de socialistische president François Hollande en zijn premier Manuel Valls. ,,Het zijn nu vooral jongeren die zien dat hun diploma’s weinig zekerheid meer bieden.”

2. Wie zijn de demonstranten?
De protesten begonnen op 31 maart, toen werd gedemonstreerd tegen de regeringsplannen omtrent de arbeidswetgeving. Na afloop besloot een groep betogers op de Parijse Place de la République om niet naar huis te gaan. Sindsdien verzamelen zich elke dag en vooral ’s avonds tussen 18.00 en 24.00 uur honderden mensen op het Place de la République. Het protest aldaar is Nuit debout gedoopt, wat vrij vertaald staat voor: we gaan niet slapen. Nuit debout is een brede linkse beweging zonder leider en bestaat uit demonstranten uit alle lagen van de bevolking.

De demonstraties in Parijs verspreidden zich als een olievlek over Frankrijk. Overal in Frankrijk – van Marseille tot Bordeaux en van Rennes tot Toulouse – zijn met name links georiënteerde jongeren de straat opgegaan.

3. Hoe gewelddadig zijn de demonstraties?
Hoewel de demonstraties op de Place de la République over het algemeen vreedzaam zijn, zijn enkele betogingen verspreid over Frankrijk de afgelopen maanden uit de hand gelopen. Donderdag was het weer raak, toen het tot gewelddadige confrontaties tussen demonstranten en politie kwam in onder meer Parijs, Marseille, Bordeaux en Rennes. In Parijs gebruikte de politie traangas om de actievoerders uiteen te drijven. Acht agenten raakten gewond, van wie één er slecht aan toe is. Driehonderd gemaskerde demonstranten gooiden met alles wat los en vast zat. Ook actievoerders raakten gewond.

Over heel Frankrijk waren donderdag zo’n 300.000 actievoerders op de been. Er werden 124 aanhoudingen verricht. Tijdens de rellen raakten 24 politiemensen en marechaussees gewond.

4. Waarmee is Nuit debout te vergelijken?
Het heeft veel weg van bewegingen als Occupy of de Spaanse Indignados. De Indignados richtten zich op het kapitalisme en de economie. De beweging groeide uiteindelijk uit tot de politieke partij Podemos. Dat streeft Nuit debout, dat overigens nog veel kleinschaliger is, niet na. ,,Van horizontale beweging naar superhiërarchische partij. Dat is hier niet het idee”, zei een demonstrant al tegen De Volkskrant.

Occupy Wall Street begon in 2011 en verspreidde zich als een olievlek over de Verenigde Staten. Ook in tientallen Nederlandse steden ontstonden Occupy-protesten, die verschillende redenen tot protest hadden. Overkoepelend thema was de macht van grote ondernemingen en instellingen.

5. Hebben de demonstraties effect?
De aanvankelijke wet-El Khomri werd na de eerste straatprotesten afgezwakt: premier Valls beloofde een half miljard euro per jaar extra steun voor werkzoekenden. Volgens werkgevers boog de Franse regering voor de druk van de straat. Toch zal Hollande niet zomaar toegeven. Hij zei onlangs in een televisiedebat dat hij de omstreden hervorming van de arbeidswetgeving niet zal intrekken.

,,Ik zal de hervormingen tot het uiterste voortzetten”, zei het staatshoofd, uitleggend dat hij een ‘goed evenwicht’ wil proberen te vinden. Hollande heeft gezegd dat hij zich niet verkiesbaar zal stellen bij de presidentsverkiezingen in mei volgend jaar als de werkloosheid niet is gedaald.

Het aantal werklozen in het land zakte vorige maand met 60.000 tot 3,53 miljoen in vergelijking met een maand eerder. Dat is bijna 10 procent van de beroepsbevolking, tegen 6,5 procent in Nederland.

Het parlement vergadert naar verwachting komende week over de nieuwe wet.

http://www.ad.nl/ad/nl/1013/Buitenland/article/detail/4291857/2016/04/29/Demonstraties-en-rellen-in-Frankrijk-wat-weten-we.dhtml

Advertenties